De psychologie van rigide-, flexibel- en functioneel diëten

door | jun 12, 2017 | vitaliteit, Voeding | 0 Reacties

Diëten kunnen de mens flink bezighouden en het is niet voor niets dat men op bijvoorbeeld Amazon 220.000 resultaten terugkrijgt met de zoekterm ‘diet books’. Deze preoccupatie met voedingsregels heeft niet alleen fysieke, maar ook psychologische consequenties. Gelukkig is er steeds meer aandacht voor voedingspsychologie.
Het aantal soorten diëten lijkt schier oneindig, maar uiteindelijk zijn er maar een paar varianten, namelijk de rigide-, de flexibele- en de functionele variant. Alle versies hebben hun regels, die hun eigen consequenties kennen en het is handig om deze regels in vogelvlucht door te nemen.
Drie vormen met hun eigen regels
  • Rigide
    De rigide vorm van diëten kenmerkt zich door het uitsluiten van specifieke voedngsmiddelen, zoals gluten, koolhydraten, vlees, etc. Deze zouden om vaak fysiologisch implausibele redenen dikmakend of ongezond zijn, maar dienen desalniettemin volledig uitgesloten te worden.  
  • Flexibel
    De regels van flexibel diëten richten zich in tegenstelling tot de rigide vormen niet op voedingsmiddelen, maar vooral op verhoudingen van de macronutriënten en het totaal aantal calorieën. Alles mag gegeten worden, zolang men maar voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt.
  • Functioneel
    In de functionele vorm van eten is men gericht op eten om fysieke- en niet om emotionele redenen, terwijl men het lichaamsgevoel herstelt
De relatie met voeding en het lichaamsbeeld
De verschillende regels hebben een interessant mentaal- en emotioneel effect. In de voedingspsychologie is er daarom aandacht voor de relatie met voeding en het lichaamsbeeld (Tylka TL 2015). Zij die zich vooral richten op de rigide vormen hebben een grotere kans op een verstoorde relatie met voeding en een negatief lichaamsbeeld. Dit wordt sterk in verband gebracht met het zwart-wit denken over voedingsmiddelen. Dit is anders voor diegenen die een flexibele aanpak hebben. Er is dan minder sprake van een verstoorde relatie met voeding, maar het staat op gespannen voet met het lichaamsbeeld. In de functionele vormen is er het minst sprake van een verstoorde relatie met voeding en het lichaamsbeeld, omdat men zonder schuldgevoel eet en getraind is om weer in contact te komen met hun lichaamsgevoel. 
De psychologische consequenties van de keuze
Conclusie
Het gemiddelde lichaamsgewicht is ondanks alle mogelijke diëten niet afgenomen maar juist toegenomen. Vanuit de voedingspsychologie probeert men tot verklaringen te komen. De verschillende dieetvormen hebben allemaal een andere uitwerking op onze relatie met voeding en het lichaamsbeeld. Het is mogelijk dat deze relatie verstoord raakt en daarmee effect heeft op onze vitaliteit. Daarom is het noodzakelijk om de psychologische consequenties van de verschillende dieetvormen in ogenschouw te nemen bij het maken van een gepaste keuze.

Meer lezen uit deze categorie 'Voeding':

‘The China Study’ – Red jezelf, word veganist?

  Het onthouden van consumptie van dierlijke producten, zoals veganisten doen, wordt geassocieerd met een betere gezondheid. Veel veganisten zijn meer bewust bezig met gezondheid en daardoor roken en drinken ze minder dan gemiddeld. Ze zijn ook vaak (lichamelijk)...

Hoe bruikbaar is de Bravermantest?

Volgens Dr. Eric Braverman vloeien veel van onze gezondheidsklachten voort uit een disbalans van neurotransmitters. Hij ontwikkelde een vragenlijst, de zogenaamde Bravermantest, waarmee een dergelijke disbalans vastgesteld zou kunnen worden, die vervolgens leidt tot...

De glycemische index (GI) is nutteloos?

Het lichaam heeft verschillende mechanismen om de bloedsuikerspiegel te bewaken. Dat kan het lichaam uitstekend, maar op één of andere wijze vinden we het nodig om ons lichaam constant te micromanagen. De glycemische index/last is zo'n stuk gereedschap om ons lichaam...

Dit onderwerp komt aan bod in de volgende opleidingen:

Recente artikelen (kennisbank) uit overige categorieën:

Positieve psychologie deel 7: 20 jaar jong, tijd voor een feestje?

Psychologie is de studie van het menselijk gedrag en de laatste honderd jaar toch vooral van ziekelijk gedrag. Hoewel er natuurlijk wel onderzoeken plaatsvonden die methoden onderzoeken om ons zelf te verbeteren, zijn die ondergesneeuwd geraakt. Vanaf 1998 veranderde...

Spierhypertrofie deel 4: Meer schade, meer spiergroei?

  De zoektocht naar efficiëntere manieren van het bereiken van spierhypertrofie heeft drie mechanismen blootgelegd, namelijk trainingsvolume, metabole stress en spierschade. Wat is de rol van de laatste en is het überhaupt noodzakelijk?Groei zonder schade Om...

Gezondheidsmanagement in het bedrijfsleven deel 2

  Bedrijven zijn massaal gezondheidsmanagementprogramma's aan het implementeren als onderdeel van een duurzaamheidsbeleid. In ons vorig artikel 'Effectiviteit gezondheidsmanagement in het bedrijf' werd duidelijk dat ze niets opleveren en toch zweren sommige bedrijven...

Redactionele noot

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, worden opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

Geraadpleegde bron(nen)

  • Tylka TL (2015), Calogero RM, Daníelsdóttir S. Is intuitive eating the same as flexible dietary control? Their links to each other and well-being could provide an answer. Appetite. 2015 Dec;95:166-75.

Share This