Oxytocine, het knuffelhormoon? Is de liefde over?

door | sep 4, 2016 | Coachen, Vitaliteitscoach | 0 Reacties

In 2010 werd het hormoon oxytocine wereldwijd populair. De auteurs van een baanbrekend onderzoek concludeerden dat het mensen zou helpen om elkaar meer te vertrouwen en daarmee meer te binden. In een 2011 TED talk gaf Paul Zak, een van de auteurs, een recept mee. Acht knuffels per dag en je oxytocineniveaus zouden omhoog vliegen en de wereld zou een mooiere plaats worden. Hij noemde het zelfs het moraalhormoon. Is de liefde nu over?

 

 

In plaats van knuffelen kon je ook een neusspray gebruiken net als in de onderzoeken. Minder fijn, maar net zo effectief. Oxytocine kreeg de bijnaam ‘het knuffelhormoon’. In de onderzoeken bleek namelijk na een inname van oxytocine, het vertrouwen toe te nemen. Zo moesten deelnemers een geheim opschrijven en in een envelop doen. Zij die de oxytocinespray hadden genomen, die bleken vaker de envelop niet te sluiten. Onderzoek na onderzoek leek de conclusie te versterken, hoewel er hier en daar wat vreemde effecten gevonden werden, want oxytocine leek ook jaloezie te versterken en daarmee werd het een booster van alle sociale emoties.

Tot de schrik van de hoofdonderzoeker, bleek het resultaat niet repliceerbaar

De wetenschappelijke regels vereisen dat een vinding opnieuw getoetst moet worden, om zeker te weten dat er geen fouten gemaakt zijn. De hoofdauteur van het originele experiment besloot het eigen onderzoek te repliceren, maar onder strengere voorwaarden. Het eerste onderzoek was enkelblind en de begeleiders wisten dus wie oxytocine had ontvangen en wie een placebo in hun neusspray. Aangezien je ziet wat je zoekt is het beter om het dubbelblind uit te voeren. Tot zijn schrik konden zij hun eigen resultaten niet repliceren.

Hulde voor deze onderzoekers, die de integriteit hadden om hun eigen resultaten in twijfel te trekken

Belangrijker nog was dat zijn lab door de jaren heen al 25 experimenten hadden uitgevoerd, maar uiteindelijk waren er slechts zes gepubliceerd. Toen zij alle 25 analyseerden, kwamen ze tot de conclusie dat alleen die zes het effect hadden gevonden, dus 6 uit 25. Die zes bleken ook nog hele kleine experimenten te zijn, waardoor de kans op een vals resultaat alleen maar toeneemt. Als een effect alleen maar komt uit kleine experimenten, dan is het effect of heel klein of het is volledig toe te schrijven aan toeval. Het is van grote waarde dat de originele hoofdauteur bereid was om zijn eigen conclusie opnieuw te toetsen. Dat is de wetenschappelijke manier van werken! Hulde voor deze onderzoekers, die de integriteit hadden om hun eigen resultaten in twijfel te trekken.

 

Conclusie
Hormonen hebben vaak vele functies en elk van hen vormt slechts een tandwiel in een veel grotere machine. Het is tekenend als er een enkele eigenschap wordt toegekend aan een hormoon of neurotransmitter, zoals stress aan cortisol, blijheid aan serotonine of testosteron aan een zogenaamde powerpose. De praktijk blijkt namelijk veel weerbarstiger te zijn en de oversimplificering is daarom zelden een goed teken. De neurobiologie, de wetenschap waar hormonen en neurotransmitters toebehoren, laat zich namelijk zelden of nooit vertalen in psychologie, de wetenschap van gedrag. Je bent geen slaaf van je hormonen, vooral niet als ze het in een TED talk vertellen.

 

Meer lezen uit deze categorie 'Coachen':

Vitaliteitscoaching deel 2: Chronische stress is niet het probleem

  In Nederland, maar ook in de rest van de wereld, gaan er zaken mis. Overgewicht, chronische ziekten en kennelijk nemen ook burn-out/depressie de overhand. Volgens sommigen heeft dat alles te maken chronische stress die het moderne leven met zich meebrengt waar we...

Positieve psychologie deel 7: 20 jaar jong, tijd voor een feestje?

Psychologie is de studie van het menselijk gedrag en de laatste honderd jaar toch vooral van ziekelijk gedrag. Hoewel er natuurlijk wel onderzoeken plaatsvonden die methoden onderzoeken om ons zelf te verbeteren, zijn die ondergesneeuwd geraakt. Vanaf 1998 veranderde...

Dit onderwerp komt aan bod in de volgende opleidingen:

Meer lezen uit overige (kennisbank) categorieën:

Het ontbijt ligt onder vuur

Het advies om te ontbijten om een gezond gewicht te bereiken is al decennnia een vanzelfsprekendheid. Toch is er geen duidelijke wetenschappelijke basis voor en een recente meta-analyse (Sievert K 2019) spreekt deze oude wijsheid dan ook tegen. Het ontbijt ligt heel...

Vitaliteitscoaching deel 3: Voorbij de oppervlakte

Er zijn vele opleiders die een curriculum aanbieden voor vitaliteitscoaches. De verschillen zijn groot en zelfs daar waar ze elkaar lijken te overlappen zijn de overeenkomsten oppervlakkig. In dit artikel gaan we daarom vitaliteit en het landschap van aanbieders in...

Personal training deel 1: Definitie- en opleidingsniveau

Personal training (PT) is ontstaan in de vorige eeuw, maar het is het laatste decennium als beroep doorgebroken in Nederland. Het wordt door fitnessorganisaties over de hele wereld gezien als één van de belangrijkste aandachtspunten en in Nederland hebben diverse...

Redactionele noot

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, worden opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

We vernemen graag feedback over onze artikelen, omdat we verantwoording afleggen voor claims belangrijk vinden. 

Wil je kennis uitwisselen over vitaliteit, fitness en leefstijl met andere (aspirant)professionals, bezoek dan Café Chivo op Facebook.

 

Geraadpleegde bron(nen)

  • Lane A (2016), Luminet O, Nave G, Mikolajczak M. Is there a Publication Bias in Behavioural Intranasal Oxytocin Research on Humans? Opening the File Drawer of One Laboratory. J, Neuroendocrienology Volume 28, Issue 4 April 2016