Clip: Kahnemanmodel te simpel, intuïtie is eveneens logisch

door | nov 9, 2016 | Coachen, Vitaliteitscoach | 0 Reacties

Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman, pleit in zijn boek ‘Thinking fast and slow’ voor het bestaan van een snel en een langzaam systeem in onze hersenen. Het snelle systeem reageert intuïtief en wordt vervolgens gecorrigeerd door het langzame tweede systeem, dat logisch redeneert. Deze tweedeling wordt nu aangevochten.

Hoe minder tijd er is voor een beslissing, hoe meer men op het ‘domme’ systeem 1 terug moet vallen

De duale verwerkingstheorie
De laureaat Kahneman maakt in zijn theorie onderscheid tussen het ervarende zelf (systeem 1) en het herinnerende zelf (systeem 2). Het eerste zou intuïtief en snel zijn, maar weinig logisch en wordt regelmatig gecorrigeerd door systeem 2. Deze duale verwerkingstheorie wordt in verschillende varianten aanvaard door het veld van psychologen en is dan ook in talloze experimenten bevestigd. De tijd die men krijgt om een probleem op te lossen is een cruciale factor in de dominantie van een van beide systemen. Hoe minder tijd, des te dominanter wordt het snelle en domme systeem 1. Kahneman stelt dat systeem 1, vooral bevooroordeeld is en niet in staat tot logisch redeneren en reflectie. Het klinkt volstrekt intuïtief, maar toch komt het model nu onder vuur te liggen.

In slechts tien procent van de uitdagingen, moest systeem 2, de beoordeling van systeem 1 corrigeren

Snelle logica
Hoe meer tijd gegund wordt om een antwoord te formuleren of een probleem op te lossen, hoe groter de kans is dat systeem 2 ingezet gaat worden. Onderzoekers gingen aan de slag met honderden deelnemers die onder hoge druk allerlei problemen moesten oplossen. Opdrachten hadden deadlines van enkele seconden of er was sprake van multitasking, waarbij er ook uit het geheugen geput moest worden om het langzame systeem bezig te houden. In alle gevallen bleek dat er logica ingezet moest zijn om de problemen op te lossen, ondanks de isolatiemaatregelen van systeem 1. In slechts 10 procent van de gevallen bleek systeem 2, de beslissing van systeem 1 te moeten corrigeren.

Het model van Kahneman is op zijn gunstigst, een overgesimplificeerde weergave van de werkelijkheid

Conclusie
In de neurobiologie is men gewend om te denken in snelle en langzame systemen, waarbij het snelle systeem grof en onnauwkeurig is, maar gemaakt is om het overleven in gevaarlijke situaties te bevorderen. Het langzame systeem zou eventueel verkeerde inschattingen moeten corrigeren. Het systeem van Kahneman is niet anders, maar nu blijkt dat grof en snel, buitengewoon nauwkeurig is. Het model van Kahneman is op zijn minst overgesimplificeerd, maar mogelijk zelfs verkeerd. Ook het snelle systeem heeft toegang tot logisch redeneren en dat betekent dat intuïtie wel eens vaker gelijk kan krijgen dan je op basis van toeval zou verwachten.

Meer lezen uit deze categorie 'Coachen':

Clip: Meer kritiek op mindfulness meditatie in de media

Mindfulness is een hype, maar is dat terecht? Er is namelijk steeds meer kritiek vanuit de media op het fenomeen dat een industrie is geworden. Een clip is een kort item over een onderzoek of een curiositeit. Het is geen uitputtende verhandeling over het onderwerp,...

Vitaliteitscoaching deel 2: Chronische stress is niet het probleem

  In Nederland, maar ook in de rest van de wereld, gaan er zaken mis. Overgewicht, chronische ziekten en kennelijk nemen ook burn-out/depressie de overhand. Volgens sommigen heeft dat alles te maken chronische stress die het moderne leven met zich meebrengt waar we...

Dit onderwerp komt aan bod in de volgende opleidingen:

Meer lezen uit overige (kennisbank) categorieën:

Wat voegt de leefstijlarts toe?

De belangstelling voor leefstijlgeneeskunde bij (huis)artsen neemt toe en dat lijkt terecht te zijn, aangezien veel van de gezondheidsproblemen ontstaan door de wijze waarop we leven. Nu hebben we al leefstijlcoaches en diëtisten. Wat voegt de leefstijlarts toe?    ...

Is leefstijlgeneeskunde beter?

Ruim 30 geneeskundigen, hoogleraren en economen pleiten voor een radicale verandering in de gezondheidszorg om de diabetesepidemie te keren. Ze ondertekenden een brief die gepubliceerd werd in de NRC, waarin ze beschrijven hoe het breed implementeren van...

Redactionele noot

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, worden opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

We vernemen graag feedback over onze artikelen, omdat we verantwoording afleggen voor claims belangrijk vinden. Een clip is een korte post over actualiteit, een uitgelicht onderzoek of een curiositeit. Het is geen uitputtende verhandeling over het onderwerp, maar is bedoeld om een punt te maken door het in de context te plaatsen. We vernemen graag feedback over onze artikelen, omdat we verantwoording afleggen voor claims belangrijk vinden. 

Wil je kennis uitwisselen over vitaliteit, fitness en leefstijl met andere (aspirant)professionals, bezoek dan Café Chivo op Facebook.

 

Geraadpleegde bron(nen)

  • Bago B (2017), Neys d W. Fast logic?: Examining the time course assumption of dual process theory. Cognition Volume 158, January 2017, Pages 90–109