Burnout of depressie, een ander naampje voor hetzelfde beestje?

door | dec 7, 2016 | Klinische leefstijl, Vitaliteitstherapeut | 0 Reacties

De burnout wordt gepresenteerd als een arbeidsgerelateerd stresssyndroom waar uitputting, cynisme en inefficiëntie het gevolg van zouden zijn. In relatie tot de werkattitude wordt het veelal gezien als een tegenpool van bevlogenheid. Toch wordt deze aandoening zelden erkend als een aparte ziekte en dat heeft verschillende oorzaken.

Is burnout, niet gewoon vermomde depressie?

Allereerst is het belangrijk om te begrijpen dat wat als burnout wordt gediagnosticeerd, volgens de Maslach Burnout Inventory, ook wordt aangetroffen bij patiënten waarbij er geen enkele relatie te vinden is met een arbeidssituatie (Bianchi R 2013). De burnout als werkgerelateerde aandoening, heeft feitelijk geen enkele basis. Daarnaast is het onduidelijk wat de burnout nu anders maakt dan een depressie. Er is in het verleden al meerdere malen vastgesteld dat de overlap opmerkelijk is en dat de symptomen voor 80 tot 90 procent overeenkomen. Dat geldt bijvoorbeeld eveneens voor de meest recente analyse onder 1.386 Franse leerkrachten (Schonfeld IS 2015). Hoewel een groot overlap nog altijd niet een volledig overlap is, geldt dat voor alle vormen van depressie. Aangezien er vele varianten van depressie zijn, is het veel plausibeler om te veronderstellen dat het burnoutsyndroom er ook een is. Zo bleken de burnoutleerkrachten een twee maal grotere kans op angststoornissen hadden dan de ‘gezonde’ collegae. De angststoorniss is een bekende comorbiditeit van depressie. Ook bleken ze een driemaal grotere kans te hebben op een depressieverleden en een vier keer grotere kans op het gebruik van antidepressiva. Met een dergelijke overlap is het veel aannemelijker dat burnout, gewoon depressie is, maar dan vermomd als een psychosociale arbeidslast (PSA).

Coaches die weg zouden blijven van depressie, blijken geen moeite te hebben met burnout

De keuze voor de burnout benaming in plaats van depressie heeft mogelijk te maken met de stigmatisering van depressie (Bianchi R 2016). Een burnout wordt gerelateerd met hard werken en succesvol zijn, terwijl ongelukkig of somber voelen, je een loser maakt. Het naampje kan kennelijk wel uitmaken in de wijze waarop mensen de patiënt behandelen. De vraag is of dat voldoende is, omdat het begeleiden van patiënten met depressie wordt gezien als een (para)medische handeling. Terwijl het begeleiden van burnout patienten veelal wordt gedaan door coaches, die zich niet zouden wagen aan depressie. Nu stellen we niet dat de begeleiding van een patient het exclusief domein zou moeten zijn van een enkel beroep, maar het erkennen dat de burnout een vorm is van depressie, zou leiden tot een andere aanpak. Het is namelijk ondenkbaar dat een werknemer met een depressie binnen enkele maanden weer functioneel is, terwijl dat bij burnoutzaken eerder regel is dan uitzondering. Als een werknemer binnen enkele maanden functioneel is, dan is er geen sprake van burnout / depressie, maar van overspannenheid. Minder sexy, wel dichter bij de waarheid.

Burnout of depressie, is geen semantische kwestie, maar een ethische

Conclusie
Bijna 20 procent van de Nederlanders heeft een of meerdere malen te kampen met depressie en waarschijnlijk is het latente deel nog veel groter, aangezien depressie ook een onopgemerkte co-morbiditeit is van diabetes en andere aandoeningen. Mochten symptomen van depressie zich openbaren tijdens hoge werkdruk, dan wordt dit ten onrechte gediagnosticeerd als een burnout. Het kan betekenen dat iemand niet de begeleiding krijgt is passend is. Er is dan geen sprake van een semantische kwestie, maar van een ethische.

Meer artikelen uit deze categorie 'Klinische leefstijl':

Maakt nociplasticiteit de pijn minder centraal?

Het lichaam zit vol zenuwuiteinden genaamd nociceptoren die gespecialiseerd zijn in het waarnemen van prikkels die een (potentieel) schadelijke invloed hebben op het lichaam. Het uitschakelen van deze nociceptie bij mensen met chronische pijn leidt vaak niet tot...

Voor chronische pijn kun je naar de vitaliteitstherapeut

Ongeveer 18 procent van de Nederlandse bevolking heeft last van chronische pijnklachten en ze kunnen niet echt ergens terecht. Bloed- en beeldvormend onderzoek wijzen niets uit en pijnstillers werken steeds korter. De vlucht naar het alternatieve circuit is...

Dit onderwerp wordt behandeld in de opleidingen:

Recente artikelen (Kennisbank) uit overige categorieën:

 

Clip: Armoede slecht voor het hart

Armoede wordt al langere tijd in verband gebracht met hartklachten en een kortere levensverwachting. Onderzoekers wilden weten via welke mechanisme. Een clip is een kort item over een onderzoek of een curiositeit. Het is geen uitputtende verhandeling over het...

Maakt nociplasticiteit de pijn minder centraal?

Het lichaam zit vol zenuwuiteinden genaamd nociceptoren die gespecialiseerd zijn in het waarnemen van prikkels die een (potentieel) schadelijke invloed hebben op het lichaam. Het uitschakelen van deze nociceptie bij mensen met chronische pijn leidt vaak niet tot...

De ziekte burnout erkend

De moderne wereld en de millennialgeneratie in het bijzonder wordt geplaagd door een ziekte die burnout genoemd wordt. De schatting is dat 14 procent van de werkende bevolking hier last van heeft, maar toch was er geen erkenning. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft...

Redactionele noot

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, worden opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

Geraadpleegde bron(nen)

  • Bianchi R (2014), Truchot D, Laurent E, e.a. Is burnout solely job-related? A critical comment. Scandinavian Journal of Psychology. 55 (4): 357–361.
  • Bianchi R (2016), Verkuilen J, Brisson e.a. Burnout and depression: Label-related stigma, help-seeking, and syndrome overlap. Psychiatry Res. 2016 Aug 8;245:91-98.
  • Schonfeld IS (2016), Bianchi R. Burnout and Depression: Two Entities or One? J Clin Psychol. 2016 Jan;72(1):22-37