Adolescence - De Netflix sociale media serie die niet over sociale media gaat

De hitserie Adolescence zou een waarschuwing moeten zijn tegen sociale media en radicalisering door toxische, misogyne incel- (onvrijwillig celibaat) bubbels. Wij hebben echt goed opgelet, maar niets van dit alles teruggezien!

Adolescence is een hitserie waar je ademloos naar kune gekeken. Verbazingwekkend hoe boeiend de lange — one shot — dialogen zijn, die minutenlang doorgingen, terwijl intussen het plot zich ontvouwde. Een absolute aanrader.

Wat we echter zagen, was een jonge psychopaat die een meisje vermoordde omdat ze hem vernederde. Wat dat met sociale media te maken heeft, is ons een compleet raadsel, aangezien dit verhaal ongeveer zo oud is als de mensheid. Dat ouders zichzelf de schuld geven, is ook zo oud als de mensheid. Dat men externe factoren wil aanwijzen, is evenmin iets van gisteren.

Dat maakt sociale media niet onschuldig, maar net zo schuldig als sociale omgang in het algemeen. Er is nu eenmaal een flink aandeel genetische predispositie in dit soort extreem gedrag. En het is extreem gedrag. Laten we niet doen alsof psychopaten van de lopende band komen rollen als gevolg van sociale dissing. Het aantal steekincidenten stijgt, maar het gebeurt vooral in wijken waar al van alles aan de hand is. De sociale omgeving speelt dus zeker een rol en is na genen de tweede factor. Het dak waaronder je leeft — je opvoeding — heeft van deze drie factoren over het algemeen de minste invloed op de uitkomst.

Wij vonden de serie best geloofwaardig en evenwichtig in het belichten van deze factoren. Precies om die reden begrepen we de veronderstelde conclusie niet dat sociale media de oorzaak van het probleem zouden zijn. De serie zelf geeft daar nauwelijks aanwijzingen voor. Die controverse komt waarschijnlijk uit de marketingkoker. Het is een sociale media TV serie die niet over sociale media gaat.

Als ouder hoef je je niet zoveel extra zorgen te maken te maken over sociale media. Het is niet zo dat de voorgestelde leeftijdsgrens van 15 jaar enige wetenschappelijke basis heeft. Toch leven we in een bijzondere tijd waarin technologie en welvaart een wereld mogelijk hebben gemaakt met schier oneindige mogelijkheden. Waar je je als ouder wél zorgen over zou mogen maken, is dat de traditionele rolmodellen zoals ouders, leerkrachten en leidinggevenden niet kunnen helpen navigeren in een wereld waarin ze zelf zouden verdwalen. En toch heeft vijftig jaar wetenschap inmiddels crossculturele en waarschijnlijk tijdloze inzichten opgeleverd over hoe je jongeren kunt helpen om zélf te navigeren. Laten we ons daarop richten, in plaats van op dit soort monocausale sprookjes.