Clip: Kahnemanmodel te simpel, intuïtie is eveneens logisch

door | nov 9, 2016 | Coachen, Vitaliteitscoach | 0 Reacties

Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman, pleit in zijn boek ‘Thinking fast and slow’ voor het bestaan van een snel en een langzaam systeem in onze hersenen. Het snelle systeem reageert intuïtief en wordt vervolgens gecorrigeerd door het langzame tweede systeem, dat logisch redeneert. Deze tweedeling wordt nu aangevochten.

Hoe minder tijd er is voor een beslissing, hoe meer men op het ‘domme’ systeem 1 terug moet vallen

De duale verwerkingstheorie
De laureaat Kahneman maakt in zijn theorie onderscheid tussen het ervarende zelf (systeem 1) en het herinnerende zelf (systeem 2). Het eerste zou intuïtief en snel zijn, maar weinig logisch en wordt regelmatig gecorrigeerd door systeem 2. Deze duale verwerkingstheorie wordt in verschillende varianten aanvaard door het veld van psychologen en is dan ook in talloze experimenten bevestigd. De tijd die men krijgt om een probleem op te lossen is een cruciale factor in de dominantie van een van beide systemen. Hoe minder tijd, des te dominanter wordt het snelle en domme systeem 1. Kahneman stelt dat systeem 1, vooral bevooroordeeld is en niet in staat tot logisch redeneren en reflectie. Het klinkt volstrekt intuïtief, maar toch komt het model nu onder vuur te liggen.

In slechts tien procent van de uitdagingen, moest systeem 2, de beoordeling van systeem 1 corrigeren

Snelle logica
Hoe meer tijd gegund wordt om een antwoord te formuleren of een probleem op te lossen, hoe groter de kans is dat systeem 2 ingezet gaat worden. Onderzoekers gingen aan de slag met honderden deelnemers die onder hoge druk allerlei problemen moesten oplossen. Opdrachten hadden deadlines van enkele seconden of er was sprake van multitasking, waarbij er ook uit het geheugen geput moest worden om het langzame systeem bezig te houden. In alle gevallen bleek dat er logica ingezet moest zijn om de problemen op te lossen, ondanks de isolatiemaatregelen van systeem 1. In slechts 10 procent van de gevallen bleek systeem 2, de beslissing van systeem 1 te moeten corrigeren.

Het model van Kahneman is op zijn gunstigst, een overgesimplificeerde weergave van de werkelijkheid

Conclusie
In de neurobiologie is men gewend om te denken in snelle en langzame systemen, waarbij het snelle systeem grof en onnauwkeurig is, maar gemaakt is om het overleven in gevaarlijke situaties te bevorderen. Het langzame systeem zou eventueel verkeerde inschattingen moeten corrigeren. Het systeem van Kahneman is niet anders, maar nu blijkt dat grof en snel, buitengewoon nauwkeurig is. Het model van Kahneman is op zijn minst overgesimplificeerd, maar mogelijk zelfs verkeerd. Ook het snelle systeem heeft toegang tot logisch redeneren en dat betekent dat intuïtie wel eens vaker gelijk kan krijgen dan je op basis van toeval zou verwachten.

Meer lezen uit deze categorie 'Coachen':

Bestaan ochtend- en avondmensen in de natuur?

Als we gaan kamperen dan verandert ons slaappatroon, want we gaan vroeger naar bed en komen er gemiddeld ook vroeger uit. Dat geldt ook voor de avondmensen, maar zou het dan betekenen dat de avondmens eigenlijk niet bestaat? Hoe zit het dan bij traditioneel levende...

EQ een factor in vitaliteitsmanagement?

In 1995 nam het begrip emotionele intelligentie een enorme vlucht met de publicatie van het zelfhulpboek van psycholoog Daniel Goleman. Emotionele intelligentie of EQ zoals we het zullen afkorten, zou volgens Goleman voor zakelijk en privé succes, belangrijker zijn...

De dopamine dress-up

Gok-, sociale media-, game- of voedselverslaafd. Als je niet ergens verslaafd aan bent, dan is er misschien wel ie ts mis met je. Millennials worden kennelijk met de verslaafdknop op 'aan' afgeleverd op deze planeet en dat heeft flinke invloed op de vitaliteit....

Dit onderwerp komt aan bod in de volgende opleidingen:

Meer lezen uit overige (kennisbank) categorieën:

Het placebo-effect, omarmen of verstoten?

Microbioloog Rosanne Hertzberger, voedingswetenschapper Martijn Katan en ook TV-presentator Arjen Lubach hebben zich de afgelopen weken uitgesproken over het placebo-effect. Terwijl Hertzberger pleit voor de inzet van alternatieve geneeswijzen, wijzen de heren het...

Bestaan ochtend- en avondmensen in de natuur?

Als we gaan kamperen dan verandert ons slaappatroon, want we gaan vroeger naar bed en komen er gemiddeld ook vroeger uit. Dat geldt ook voor de avondmensen, maar zou het dan betekenen dat de avondmens eigenlijk niet bestaat? Hoe zit het dan bij traditioneel levende...

Obesitas, leefstijl- of vitaliteitsvraagstuk?

We hebben in Nederland geen goede oplossing voor obesitas en blijven roepen dat obesitas ongezond is, heeft tot nu toe niets uitgehaald. Sterker nog, er zijn redenen om aan te nemen dat het juist de zaak verergert. Nu neemt het draagvlak toe voor leefstijlcoaching,...

Redactionele noot

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, worden opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

We proberen altijd zo zorgvuldig mogelijk onze artikelen samen te stellen, maar we sluiten niet uit dat er zo nu en dan een onregelmatigheid in optreedt. We zouden het waarderen als je dit meldt als reactie op het artikel. Daarnaast vinden we het belangrijk om te melden dat een artikel nooit een uitputtend stuk kan zijn over een onderwerp en daarmee altijd onvolledig. Dat wil niet zeggen dat de stelling niet klopt. Het is daarom altijd raadzaam om bij eventuele vragen de relevantie in het oog te houden. 

Wil je kennis uitwisselen over vitaliteit, fitness en leefstijl met andere (aspirant)professionals, bezoek dan Café Chivo op Facebook.

 

Geraadpleegde bron(nen)

  • Bago B (2017), Neys d W. Fast logic?: Examining the time course assumption of dual process theory. Cognition Volume 158, January 2017, Pages 90–109

Share This